Google, yapay zekâ cevapları için yayıncılara ödeme deniyor

Google, yapay zekâ özelliklerinde içeriği kullanılan yayıncılara ödeme yapmayı test ediyor. Eylül sonunda ortaya çıkan ve Google'ın erken aşamada bir pilot olarak doğruladığı programda, davet edilen yayıncılar Search Console'da yeni bir "yapay zekâ katkısı" raporu görüyor. Rapor, yayıncının içeriğinin AI Mode, AI Overviews ve Gemini cevaplarına ne kadar katkı sağladığını ve bunun karşılığında aylık ne kadar kazanç oluştuğunu gösteriyor. Ödemeler bu rapor üzerinden ayrı olarak takip ediliyor.

Programın en dikkat çeken yanı ödemenin kapsamı. Ödeme yalnızca cevabın üretilme aşamasındaki katkı için yapılıyor. Bir sayfanın cevabın altında bağlantı olarak gösterilmesi ya da cevap yazıldıktan sonra bir bilgiyi doğrulamak için kullanılması ödeme kapsamına girmiyor. Google, neyin "önemli katkı" sayıldığını ve ödemenin nasıl hesaplandığını açıklamadı. Yani yayıncılar, hangi içeriklerinin neden para kazandırdığını ancak rapordaki sonuçlardan çıkarabiliyor.

Pilotun büyüklüğü konusunda kaynaklar farklı rakamlar veriyor. The Information yaklaşık 100 dijital yayıncının programa dahil olduğunu yazdı; Digiday ise toplam sayıyı doğrulayamadığını, en az birkaç düzine yayıncıyla görüşüldüğünü aktardı. Ödemeler de büyük farklılık gösteriyor: bir katılımcının bir yılda 1 milyon dolardan fazla kazandığı, bir başkasının ise 50-60 bin dolar civarında ödeme aldığı bildirildi. Bazı yayıncılar ilk ödemeleri, kaybettikleri reklam gelirinin yanında "çok küçük" olarak nitelendirdi.

Yapay zekâ cevapları, kullanıcının sorusunu doğrudan arama sayfasında yanıtlıyor. Bu, kullanıcı için kolaylık ama içeriği üreten site için daha az tıklama demek. Bu olguya tıklamasız arama deniyor. Yayıncılar son iki yılda bu nedenle ciddi trafik kayıpları yaşadıklarını söylüyor ve bazıları Google'a dava açtı. Google ise yapay zekâ cevaplarının kullanıcıları daha nitelikli ziyaretlerle sitelere yönlendirdiğini savunuyor. Ödeme pilotu, bu gerilimi yatıştırmaya ve içerik üreticilerini sistemin içinde tutmaya yönelik ilk somut adım olarak görülüyor.

Arama motorlarının içerik üreticileriyle ilişkisi yirmi yılı aşkın süredir aynı denkleme dayanıyordu: site içerik üretir, Google trafik gönderir, site bu trafiği reklam ya da satışa çevirir. Yapay zekâ cevapları bu denklemi bozdu. Doğrudan ödeme modeli yaygınlaşırsa, içeriğin değeri tıklama sayısıyla değil, yapay zekânın o içerikten ne kadar yararlandığıyla ölçülmeye başlayabilir. Bu, hangi tür içeriğin üretilmeye değer olduğunu da değiştirir: başka yerde bulunmayan, özgün ve kaynak niteliğinde bilgi öne çıkar.

Google pilotun ne zaman genişleyeceğini açıklamadı. Aynı dönemde Discover akışında "daha derine in" adlı bir yapay zekâ özelliğinin test edildiği de doğrulandı; yayıncılar bunun da trafiği azaltabileceğinden endişeli. Ödeme modelinin şeffaflığı ve küçük yayıncılara açılıp açılmayacağı önümüzdeki ayların ana sorusu.

Yapay zekâ şirketleri ile içerik üreticileri arasındaki ödeme ilişkisi farklı biçimlerde kuruluyor. OpenAI ve Anthropic gibi şirketler büyük medya kuruluşlarıyla toplu lisans anlaşmaları imzaladı; bu anlaşmalarda belirli bir arşivin kullanımı için sabit bir bedel ödeniyor. Bazı arama girişimleri ise reklam gelirini cevapta kaynak gösterilen yayıncılarla paylaşmayı denedi. Google'ın pilotunu farklı kılan, ödemenin sabit bir lisans yerine cevabın üretilmesine yapılan ölçülmüş katkıya bağlanması. Bu, içerik ne kadar kullanılırsa o kadar kazandırdığı, kullanıma dayalı bir modelin ilk büyük ölçekli denemesi.

Pilot şimdilik büyük yayıncılarla sınırlı ama yön belli: yapay zekâ, özgün bilgiyi ödüllendirmeye başlıyor. Senin için:

• Kopya değil, kaynak ol. Fiyat aralıkları, süreçler, sık sorulan sorular gibi yalnız senin bildiğin bilgileri sayfalarına yaz.
• Tıklamaya değil görünürlüğe bak. Search Console'da gösterim ve tıklama oranını birlikte izle; yapay zekâ cevaplarında anılmak da müşteri getirir.
• İletişim bilgini her sayfada net tut. Kullanıcı cevabı arama sayfasında alsa bile seni arayabilmeli.
• Search Console'u düzenli kontrol et. Yeni raporlar ve ödeme programları ilk orada görünüyor.